Patrick Faigenbaum (1954) is een Franse fotograaf die woont en werkt in Parijs. Hij werd aanvankelijk opgeleid als schilder, maar wendde zich in de jaren 1970 tot de fotografie. Faigenbaums oeuvre ontwikkelde zich op het kruispunt van verschillende fotografische tradities: de documentaire helderheid van de Straight Photography, de fotojournalistieke praktijk van W. Eugene Smith en de meer conceptueel georiënteerde Amerikaanse portretfotografie van Richard Avedon. In zijn vroege werk fotografeerde hij geïsoleerde figuren, vaak met grote precisie en tegen een neutrale, witte achtergrond. Een ontmoeting met de Britse fotograaf Bill Brandt in 1977 betekende echter een belangrijke wending. Brandt wees hem erop dat zijn geportretteerden zichtbaar verbonden waren met hun omgeving en moedigde hem aan om ook die ruimtelijke context in beeld te brengen. Vanaf dat moment kregen interieur, architectuur, licht en sociale context een steeds prominentere rol. De geportretteerden verschijnen niet langer als op zichzelf staande figuren, maar als personen die betekenis krijgen in relatie tot de ruimten waarin zij leven of waarmee zij historisch, familiaal of sociaal verbonden zijn.

Faigenbaum debuteerde met portretten van personen uit zijn directe omgeving, waaronder het intieme Portrait de ma mère (1977). Midden jaren 1980 verwierf hij internationale bekendheid met reeksen rond Italiaanse aristocratische families, die hij portretteerde in de paleisinterieurs van onder meer Rome, Florence en Napels. In deze beelden spelen architectuur, genealogie en historische continuïteit een centrale rol. Geleidelijk verschoof zijn aandacht van aristocratische familieportretten naar de grootstedelijke omgeving, zonder de fundamentele vragen van zijn vroegere portretpraktijk los te laten: de verhouding tussen individu, ruimte en sociale ordening.

In Soir d’été sur la nouvelle Avinguda Diagonal, Barcelone (2001) worden de figuren door een zorgvuldig gekozen scherptediepte tegen een vage achtergrond geplaatst. Toch blijft de grootstedelijke sfeer tastbaar aanwezig. In de zachte, contrastarme overgang van dag naar nacht worden de stadbewoners zichtbaar, zonder scherp van hun omgeving te worden afgezonderd. Door hun positionering als vriendinnen of verwanten zijn zij onmiskenbaar met elkaar verbonden, terwijl hun individuele, van de camera afgewende blikken hen tegelijk van elkaar isoleren. Net als in Faigenbaums vroegere familieportretten ontstaat zo een spanningsveld tussen verbondenheid en afzondering.

Veerle Soens