De Amerikaan John Franklin Koenig (1924-2008) vertrekt dankzij de G.I. Bill in 1948 naar Parijs, waar hij de Fransman Jean-Robert Arnaud leert kennen. Uit hun vriendschap en afkeer voor de geometrische abstractie die in de Franse hoofdstad welig tierde, ontstaat in 1950 Galerie Arnaud. Als verlengde van hun galerie en hun betrachting om de lyrische abstractie bij het bredere publiek te promoton, geven Koenig en Arnaud het tijdschrift Cimaise (1952-1973) uit. De covers worden onder meer verzorgd door enkele kunstenaars uit de Vandenhove-collectie: Gérard Schneider, Pierre Soulages, Luis Feito en anderen.

De basis voor Koenigs beeldtaal wordt echter gelegd voor zijn vertrek naar Parijs, in zijn geboortestad Seattle, Washington State. De uitgestrekte landschappen en de aanwezigheid van de Japanse en Scandinavische cultuur stimuleren in hem een gevoeligheid voor vloeiende bewegingen. In tegenstelling tot de Action Painting staat bij Koenig het creëren van betekenis voorop. Tot midden jaren 1950 brengt ook de fluïditeit van de jazzmuziek inspiratie. De subtiliteit van kleuren die zijn latere schilderijen zal kenmerken, ontleent Koenig aan een vroege collagetechniek waarin hij inkt en verf met stukjes papier combineert.

Doorheen zijn leven maakt Koenig reizen over de hele wereld. Zo leert hij in Mexico het chromatische lyrisme kennen, een schilderkunst dat het vrije handschrift en gebruik van levendige kleuren combineert. In het geval van Koenig voert de kennismaking hem tot een fijngevoeligheid voor lichtintensiteit en kleur. Van zijn reis naar Japan blijven de levensstijl, architectuur en enkele schilderijen van Zen-monniken hem het meeste bij. De accumulatie van zijn reiservaringen leidt vanaf 1960 tot lyrische, poëtische schilderijen.

Uit Tatal, een schilderij in vierkant formaat uit 1966, spreekt Koenigs vermogen om genuanceerd met kleuren om te gaan. De schakeringen schipperen over het volledige oppervlak tussen grijs, zachtgeel, warme groentinten en een lichte hint blauw. Ze doen denken aan in elkaar vloeiende tinten van de onbegrensde natuur in Washington State. Met twee onvolmaakte cirkels en twee naar beneden lopende lijnen creëerde de kunstenaar lichtbruine uitsparingen in het tafereel. Bovenaan staan drie pasteus aangebrachte donkerbruine, horizontale strepen in sterk contrast met de andere elementen op het doek. In de titel van het werk verwijst de kunstenaar naar Tatal nostru (Onze Vader), een gebed dat frequent uitgevoerd wordt als liturgisch gezang.

Rana Van Pellecom