De Belgische kunstenaar André Romus (1936-2015) wordt vaakst beschreven als schilder, filmmaker, journalist en dichter. Hij werd in 1936 geboren te Theux in de provincie Luik, maar groeide op in Chaudfontaine, waar zijn vader directeur werd van het Palace-Hôtel. Hier kwam hij op jonge leeftijd in contact met de schilderkunst van kunstenaars die in het hotel exposeerden. Aan de Universiteit van Luik studeerde hij filosofie en letterkunde en schreef hij een scriptie over kunstkritiek in de negentiende eeuw. Vanaf 1964 werkte Romus als producent bij de RTBF, waar hij meer dan honderd documentaires realiseerde. Deze films richtten zich voornamelijk op ‘grote persoonlijkheden’ als Marilyn Monroe, James Baldwin en zangeres Pauline Julien. Een belangrijk moment binnen dit werk was zijn film over de schilder Pierre Soulages. Zijn onderzoek over deze kunstenaar, stimuleerde zijn waardering voor de schilderkunst en voor het statische beeld boven de vluchtigheid van film.

Hij begon een schildersopleiding in de ateliers van Fernand Steven en Paul Daxhelet, maar in 1975 verklaarde hij in het tijdschrift Scopliège dat hij vooral veel aan Jacques Louis Nyst had te danken. Nyst zou hem de basiselementen hebben aangeleerd en hem hebben begeleid bij zijn eerste stappen als schilder. Romus is een puur abstract schilder: met zijn grote, non-figuratieve doeken experimenteert hij veel met materie. Hij brengt bijvoorbeeld dikke lagen pigment en bindmiddel aan op een platliggend doek, en laat het toeval en de natuurlijke reacties van het materiaal (barsten, samentrekkingen …) een rol laat spelen. Romus zet zich af tegen de overmatige intellectualisering van kunst en beschouwt abstractie als de essentie van kunst. In 1983 was hij mede-ondertekenaar van het Manifeste pour la Culture Wallonne, een pleidooi voor volledige culturele autonomie van het Waalse Gewest, los van de dominantie van Brussel. Twee jaar later werd hij uitgenodigd door architect Charles Vandenhove om kunstwerken te integreren in het nieuwgebouwde universitair ziekenhuis (CHU) van Luik.

Ook in dit ongetitelde werk stelt Romus de materiële eigenschappen van het gekozen medium duidelijk centraal. Op een drager van zwaar, textuurrijk tekenpapier is een gelaagde basis van matte olieverf in aardetinten aangebracht. De compositie wordt doorsneden door een krachtige, lineaire interventie in een zwarte ‘substantie’. Deze toevoeging bestaat uit een combinatie van olieverf en alkydhars, wat resulteert in een verzadigde, hoogglanzende afwerking die in reliëf bovenop het papier ligt. Die techniek biedt een uitgesproken visueel contrast tussen de absorberende, matte ondergrond en de reflecterende glans van de alkydhars. In dit image arrêtée (tot stilstand gebracht beeld) wordt vooral de tactiele kwaliteit van het papier en van de gelaagde verf benadrukt.

Fay De Maesschalck