Benno Werth (1929–2015) was een bepalende figuur in de naoorlogse kunstscene van Aken. Naast zijn werk als beeldhouwer en schilder was hij van groot belang voor het kunstonderwijs. Hij was jarenlang verbonden aan de Fachhochschule Aachen, waar hij in 1986 werd benoemd tot professor en tussen 1992 en 1994 decaan was van de faculteit Design.

Zijn belangrijkste bijdrage aan de kunstgeschiedenis was van technische aard. In 1962 ontwikkelde Werth het negatiefvorm- en gietprocedé. Hiermee brak hij radicaal met de traditionele bronsgiettechniek, waarbij eerst een positief model werd geboetseerd. Werth werkte rechtstreeks in de negatieve mal. Deze methode stelde hem in staat sculpturen te creëren met complexe uitsparingen en interne ruimtes die met conventionele technieken onmogelijk te realiseren waren.

Werth leverde een belangrijke bijdrage aan de organisatie van de hedendaagse kunst in Aken. In 1968 was hij er medeoprichter van het Zentrum für aktuelle Kunst Gegenverkehr. Samen met kunstcriticus Klaus Honnef, galeriehouder Will Kranenpohl en kunstenares Rune Mields creëerde hij een platform dat fungeerde als een van de eerste ‘Kunsthallen’ in Duitsland. Het centrum organiseerde in 1969 onder meer een van de eerste institutionele solotentoonstellingen van Gerhard Richter. Het doorbrak de provinciale isolatie van Aken door onder andere popart, conceptuele kunst en performancekunst te combineren met film en maatschappelijke debatten.

Werths visie dat kunst geïntegreerd moest zijn in de leefomgeving, is zichtbaar in talloze projecten in de openbare ruimte. Zijn fonteinen en pleinen in Aken en de monumentale Zeitturm in Düsseldorf fungeren als stedenbouwkundige ankerpunten.

Sans titre (1962) is een bronzen sculptuur en vormt een karakteristiek voorbeeld van Werths interesse in complexe interne ruimtes. De open structuur, die is opgebouwd uit holtes en uitsparingen, is een direct gevolg van zijn negatiefvorm- en gietprocedé. Doordat de sculptuur geen duidelijke voor- of achterkant heeft, verandert het werk voortdurend naargelang het gezichtspunt van de toeschouwer. Archieffoto’s van Charles Vandenhove tonen bovendien aan dat het werk aan een touw werd bevestigd, waardoor het vrij in de ruimte hing en zijn veelzijdige karakter nog sterker tot uiting kwam.

Mauro De Clerck